1. Mampaey Offshore Industries - Dyamic Oval Towing System

Bedrijf: Mampaey Offshore Industries, Dordrecht
Innovatie: Dynamic Oval Towing System (DOT)
Filmpje: Het Dynamic Oval Towing System in zijn werk

Echte Hollands glorie, zo omschrijft de enthousiaste jury Mampaey Offshore Industries, dé nummer 1 in de Innovatie Top 100 van 2007. Deze toeleverancier in de scheepsvaart- en offshore industrie is dan ook een authentiek, Nederlands familiebedrijf dat al ruim honderd jaar wordt aangestuurd door de familie Mampaey. Momenteel staan de gebroeders Gerard en Frank Mampaey (de vierde generatie) aan het roer van het bedrijf dat strategisch gesitueerd is aan de kruising van de Dordtse Kil en de Oude Maas in Dordrecht. En hoewel hun onderneming slechts een omvang van 18 man personeel heeft, mogen de Mampaeys zich al jaren wereldwijd marktleider noemen op het gebied van aan -en afmeersystemen voor tankers. Onder hun klanten bevinden zich niet alleen havenautoriteiten uit alle uithoeken van de wereld, maar ook multinationals uit de olie- en chemische industrie onder wie Shell, BP en Total.

‘Maar ons marktleiderschap betekent niet dat we op onze lauweren kunnen rusten’, aldus Gerard Mampaey. ‘We houden continu de markt in de gaten en zijn voortdurend op zoek naar innovatieve oplossingen.’ De bedrijfsfilosofie bij Mampeay is dan ook: ‘the only constant is innovation’, wat de jury natuurlijk als muziek in de oren klinkt. De meest recente innovatie van Mampaey Offshore Industries, waarmee het de jury wist te imponeren, is het Dynamic Oval Towing systeem (DOT). Dit is een nieuw systeem voor sleepboten waarmee volledig wordt afgeweken van ouderwetse sleepboten waar de sleephaak op een vast punt is bevestigd. Het DOT-systeem bestaat namelijk uit een ovale metalen rails die om de stuurhut ligt. Daarop is een sleephaak bevestigd die zich 360 graden rondom de stuurhut kan bewegen.
‘Hiermee spelen we in op problemen van klanten’, vertelt Gerard Mampaey. ‘We kregen namelijk regelmatig te horen dat sleepboten, waarmee grote tankers aangemeerd worden, kapseisden.’ Het DOT-systeem moet dit soort levensgevaarlijke situaties voorkomen. De sleephaak ‘schuift’ nu namelijk over de rails naar zijn natuurlijke evenwichtspunt aan de zijkant van de boot. Hierdoor kan het schip niet langer kapseizen waar het dat in de oude situatie wel deed. En doordat de sleephaak verschuift, kan de sleepboot zijn verhoogde boeg altijd in de golfrichting houden waardoor het schip in zwaar weer niet overspoeld kan worden.

Remkracht

Daarnaast heeft het DOT-systeem meer sleep- en remkracht dan oude sleepboten. Nu kan de sleepboot immers dwars in of uitvaren en zo gebruikmaken van de grotere weerstand van het water. Dat betekent dus dat je met een kleiner schip met minder motorvermogen meer kan verslepen dan voorheen en dat je minder brandstof nodig hebt. Dit maakt het DOT-systeem ook uiterst efficiënt. Daarbij is het DOT systeem zeer flexibel want dankzij de ovale rails en de draaikracht van het systeem is de trekkracht in iedere richting bruikbaar. De sleepboot kan zowel vooruit als achteruit varend slepen en vrij draaien. Hierdoor werkt het systeem beter en sneller en is het ook toepasbaar in krappe havens.
Het enige nadeel is dat personeel niet langer zomaar het dek op kan lopen. Immers, voor je het weet stuit je op een sleepkabel. ‘Maar in principe hoeft niemand zich buiten de ovale rails te begeven’, aldus Mampaey. Daarbij is het aan de scheepsontwerpers om te zorgen voor een doorgang onder het systeem door. Over de ontwikkeling van het DOT-systeem, waarop octrooi is verkregen en waar flink wat eigen vermogen in is gepompt, heeft Mampaey zo’n drie jaar gedaan. In die tijd is het systeem, dat in samenwerking met toeleveranciers en ingenieursbureau IMC is uitgewerkt, talloze malen getest. Mampaey: ‘Hiervoor hebben we een schaalmodel van 4 meter lang gebruikt. We hebben onder meer bij hoge windkracht getest en bekeken of je met het systeem een grote zeetanker kunt slepen. Deze tests zijn uitgevoerd door het Maritiem research Instituut Nederland.’

Klant

Inmiddels is de eerste klant voor het DOT-systeem gestrikt: scheepsbouwer Mcduff Shipyards die in opdracht van de Schotse Petershead haven een 13 meter lange havensleepboot met DOT-systeem ontwikkelt. De oplevering is in april 2008. Ook mag Mampaey zich verheugen op de interesse van diverse andere partijen, waaronder een grote wereldpartij. Hierbij gaat het vooral om havenmeesters en sleepdiensten die scheepswerven de opdracht moeten geven een schip met DOT-systeem te leveren. Ondanks de interesse van diverse partijen spreekt Mampaey van een ‘conservatieve markt’. ‘We moeten de afnemers echt nog over de streep trekken.’ Om die reden is het motto bij Mampaey ‘seeing is believing’. ‘Je moet laten zien hoe het systeem werkt. Dat is lastig nu de eerste boot met het systeem nog op de markt moet komen.’ Om die reden gaan ze bij Mampaey met het schaalmodel nationale en internationale beurzen af. Zo is er een uitgebreide demonstratie gegeven langs de boulevard in Hamburg. Ook worden prospects bij Mampaey uitgenodigd voor demonstraties voor de deur, in de Dordtse Kil. Dat zijn innovatie een enorme potentie heeft, daar is Mampaey van overtuigd. ‘Sleepsystemen worden overal ter wereld gebruikt, er is dus een hele grote markt voor.’ Of, in de woorden van een juryvoorzitter Charlie Aptroot: ‘We gaan het DOT-systeem straks overal ter wereld tegenkomen. Wacht maar tot dit de wereldstandaard wordt.’